Forum Bieszczady - BieszczadzkieForum.pl

Na serwisie You Tube ukazał sie filmik o Besku.
http://www.youtube.com/watch?v=yEFUCHo5VZQ

W ramach projektu "NATURA 2000 w Karpatach" wydano kilkanaście broszur promujących poszczególne obszary ptasie i siedliskowe. Wśród nich jest niezmiernie interesująca książeczka "NATURA 2000 Ostoja Jaśliska", która można pobrać klikając w link umieszczony poniżej.
Ostoja Jaśliska znajduje się na terenie Beskidu Niskiego, pomiędzy dwoma przełęczami: Dukielską i Łupkowską. Dlaczego ten teren poddano ochronie. Tak o tym mówią Autorzy projektu:
"Obszar Natura 2000
Ostoja Jaśliska PLH180014
Charakterystyka obszaru
Podstawowe dane
Współrzędne geograficzne: E 21o 50? 50? N 49o 23? 58?
Powierzchnia: 29279.04 ha
Wysokość nad poziom morza: min. 337 m; maks. 856; średnio 559 m.
Pokrycie terenu
grunty orne - 6,00 %
lasy iglaste - 29,00 %
lasy liściaste - 23,00 %
lasy mieszane - 30,00 %
łąki i pastwiska - 9,00 %
tereny rolnicze z dużym udziałem elementów naturalnych - 2,00 %
złożone systemy upraw i działek - 1,00 %
własność RP w administracji Lasów Państwowych ? 60% gruntu
Rezerwaty przyrody
Kamień nad Jaśliskami (303,32 ha; 1976), Modrzyna (17,69 ha; 1953), Przełom Jasiołki (123,41 ha; 1976), Wadernik (10,72 ha; 1989), Źródliska Jasiołki (1585,01 ha; 1994), Rezerwat Tysiąclecia na Cergowej Górze (61 ha; 1963), Cisy w Nowej Wsi (2,18 ha;1957), Bukowica (292,92 ha; 1996).

Ostoja Jaśliska to obszar położony między Karpatami Wschodnimi i Zachodnimi, pomiędzy Przełęczami Dukielską i Łupkowską. Do północno-zachodniej części ostoi przylega inny obszar Natura 2000 Dolina Jasiołki ciągnący się aż po Jedlicze. Rzeźba terenu ma tutaj łagodny charakter, wzniesienia nie przekraczają 1000 m n.p.m., lokalne różnice wzniesień wynoszą 450-550 m. Najwyższe szczyty tego obszaru to Kamień (863 m n.p.m.), Danawa (841 m n.p.m.), Kanasiówka (823 m n.p.m.). Obszar obejmuje górne dorzecze Jasiołki i źródliska Wisłoka we wschodniej części Beskidu Niskiego. Rozciąga się między Barwinkiem na zachodzie a Komańczą na wschodzie, na północy po Cergową Górę oraz Zawadkę Rymanowską i Królik Polski. Dla geologów szczególnie interesujące są okolice wzgórza Piotruś (727 m n.p.m.) i Ostrej (687 m n.p.m.), także masyw Kamienia nad Jaśliskami, gdzie znajduje się ciąg ciekawych skałek zbudowanych z piaskowca oraz rumowiska skalne. Rzeka Jasiołka tworzy tu malowniczy przełom. Na Górze Cergowej występują liczne jaskinie. Przez Przełęcz Dukielską prowadzi ważny szlak migracji ptaków."

Broszura jest ładnie wydana na papierze ekologicznym, bogato ilustrowana, niezmiernie interesująca, na pewno godna polecenia.

Spis treści
- Dlaczego chronimy?
- Beskid Niski
- Obszar Natura 2000 Ostoja Jaśliska PLH180014
- Ostoja Jaśliska jako Specjalny Obszar Ochrony Siedlisk ? SOOS
- Gatunki roślin występujące na obszarze Ostoi Jaśliskiej
- Gatunki zwierząt z Załącznika II Dyrektywy Siedliskowej występujące na obszarze Ostoi Jaśliskiej
- Gatunki ptaków z Załącznika I Dyrektywy Ptasiej występujące na obszarze Ostoi Jaśliskiej i chronione w granicach obszaru Natura 2000 Beskid Niski
- Zagrożenia i ochrona

Tytuł: "NATURA 2000 Ostoja Jaśliska"
Autor: Katarzyna Zając
Wydanie: I
Stron: 28
ISBN:
Wydawca: Instytut Ochrony Przyrody
Kraków 2009

"Gatunki roślin występujące na obszarze Ostoi Jaśliskiej
Rośliny naczyniowe z Załącznika II Dyrektywy Siedliskowej, ponikło kraińskie Eleocharis carniolica
Największą osobliwością świata roślin Ostoi Jaśliskiej jest występowanie ponikła kraińskiego w źródliskach Jasiołki. Było to pierwsze miejsce w Polsce, gdzie w latach 90. ubiegłego wieku odkryto ten gatunek. To niewielka roślina, przypominająca pospolite sitowie, o pokroju pojedynczych zielonych pędów, zgrupowanych w kępki i opatrzonych na czubku niewielkim ciemnym kłoskiem. Występuje ono na nielicznych stanowiskach tylko w południowo-wschodniej części kraju. Co ciekawe, żadne z jego stanowisk nie wydaje się trwałe. Ponikło kraińskie występuje przeważnie na nietrwałych siedliskach, głównie wytworzonych przez człowieka, w koleinach
dróg , na nieużywanych składach drewna, starych miejscach eksploatacji żwiru. Pewnie ze względu na nietrwałość siedlisk ponikło wytwarza liczne rozmnóżki, czyli mogące się ukorzeniać maleńkie rośliny potomne, wyrastające u podstawy kłosków na końcu pędu ponikła. Przy użyciu tych rozmnóżek jest w stanie ciągle kolonizować nowe miejsca w miarę jak zanikają stare. Inne rzadkie gatunki roślin występujące w ostoi Jaśliskiej, ale nie objęte załącznikami Dyrektywy Siedliskowej, również związane są z siedliskami otwartymi. W ostoi występuje bardzo wiele cennych gatunków roślin polskich Karpat; interesujące gatunki storczyków, orlik (tym razem nie ptak ale pięknie błękitno kwitnąca roślina), ozdobne widłaki, paprocie: pióropusznik strusi i języcznik zwyczajny, a także znane głównie jako udomowione formy: lilia złotogłów
i ciemiężyca. Wiele uroku nadają górom wczesno wiosenne kwiaty: wawrzynek wilczełyko i śnieżyczka przebiśnieg."

http://www.iop.krakow.pl/karpaty/public ... pdf/80.pdf

Przede mną kolejna ładnie wydana na ekologicznym papierze, bardzo bogato ilustrowana broszura z serii prezentujących sieć NATURA 2000. " NATURA 2000 Karpaty Cerkiew w Łosiu koło Ropy" poświęcona jest świątyni grekokatolickiej w Łosiu będącej jedną z enklaw Obszaru Natura 2000 Ostoje Nietoperzy Powiatu Gorlickiego PLH120094. Obszar o powierzchni ok. 1074 ha leży na terenie północno-zachodniej części Beskidu Niskiego, obejmuje cerkiew p.w. Narodzenia Najświętszej Marii Panny w Łosiu i cerkiew p.w. św. Apostoła Łukasza w Kunkowej – schronienia kolonii rozrodczych (podkowiec mały 80-100 dorosłych osobników, nocek orzęsiony kilka osobników) – oraz obszar żerowiskowy, na który składają się głównie lasy porastające sąsiednie wzgórza: Czerteżyka, Łyśca oraz szczytów Pienin Gorlickich: Kiczery-Żdżaru i Ubocza. Występuje tu podkowiec mały Rhinolophus hipposideros i rzadszy nocek orzęsiony Myotis emarginatus z z załącznika II Dyrektywy Siedliskowej.
Broszurę można pobrać stąd
http://www.iop.krakow.pl/karpaty/public ... pdf/76.pdf

Filmik o cerkwi http://www.dailymotion.com/video/xjn0s5 ... siu_travel

Spis treści
Obszar Natura 2000: Cerkiew w Łosiu koło Ropy PLH120021
Cerkiew w Łosiu koło Ropy jako Specjalny Obszar Ochrony Siedlisk – SOOS
Ochrona gatunków w obszarze
Natura 2000 Cerkiew w Łosiu koło Ropy

Tytuł: "NATURA 2000 Karpaty Cerkiew w Łosiu koło Ropy"
Autor: Krzysztof Piksa, Rafał Szkudlarek
Wydanie: I
Stron: 20
ISBN:
Wydawca: Instytut Ochrony Przyrody
Kraków 2009

"Ochrona gatunków w obszarze
Natura 2000 Cerkiew w Łosiu koło Ropy
Podstawowym celem ochrony jest utrzymanie obecnych liczebności
populacji podkowca małego i nocka orzęsionego, powierzchni
i jakości żerowisk, tras przelotu, a także utrzymanie warunków zapewniających możliwość trwałego wykorzystywania schronienia
przez nietoperze. Znaczy to, że liczebność populacji nietoperzy,
jak również powierzchnia ich żerowisk nie powinny ulec zmniejszeniu,
a ich jakość – o ile jest taka potrzeba – powinna zostać poprawiona lub przynajmniej pozostać na tym samym poziomie. Warunki utrzymania i odtwarzania właściwego stanu siedlisk i gatunków zostaną dokładnie określone w zadaniach ochronnych (planie ochrony) dla obszaru Natura 2000. Dokument taki będzie obejmował opis i ocenę istniejących i potencjalnych zagrożeń, opis sposobów ich eliminacji lub ograniczania, a także zalecenia określające inne niezbędne działania. Ważnym zadaniem w przyszłości będzie też monitoring siedlisk i gatunków Natura 2000.
Aby utrzymać właściwy stan przedmiotu ochrony należy:
– udrożnić, oznakować i utrzymać drożność wlotów na strych
świątyni;
– ewentualne prace remontowe strychu, wieży i pokrycia dachu
prowadzić poza okresem bytności w nich kolonii rozrodczych;
– konserwację więźby dachowej, stropu, drewnianych elementów
dachu i ścian należy wykonać środkami nietoksycznymi dla ssaków;
– ograniczyć „zanieczyszczenie światłem”, oświetlenie budynków
nie może obejmować miejsc wylotu nietoperzy i tras przelotu;
– nie instalować na wieży kościoła przekaźników telefonicznych;
– w otoczeniu obiektu zachować (lub w miarę potrzeby odtworzyć)
zadrzewienia i zakrzewienia;
– utrzymać bazę żerowiskową poprzez zachowanie obecnego
areału żerowisk (tereny leśne, zadrzewienia, zakrzewienia śródpolne
i wzdłuż cieków wodnych, pastwiska);
– utrzymać (w miarę potrzeb odtworzyć) liniowe elementy krajobrazu
(ciągi drzew i krzewów) przebiegające od świątyni w kierunku
żerowisk;
– w ochronie lasów stosować środki owadobójcze działające selektywnie
wyłącznie na wybrane grupy/taksony bezkręgowców;
– w ochronie roślin stosować wyłącznie preparaty dopuszczone
do obrotu i stosować je zgodnie z wymogami wynikającymi
z ustawy o ochronie roślin.
Działania służące ochronie obszaru muszą się koncentrować
przede wszystkim na poprawie i utrzymaniu optymalnych warunków
bytowych dla nietoperzy na strychu świątyni oraz w obrębie
najbliższego otoczenia obiektu.
Za obszary Natura 2000 odpowiedzialna jest Regionalna Dyrekcja
Ochrony Środowiska. Zakres obowiązków zarządzającego
obejmuje m.in.: zamówienie opracowania zadań ochronnych lub
planu ochrony i nadzorowanie ich wykonania, a ponadto inicjowanie
działań edukacyjnych i propagatorskich oraz ścisłą współpracę
z samorządami lokalnymi i władającymi terenem."

W 2010 r. został wytyczony transgraniczny szlak rowerowy Moszczaniec-Kalinov. Wiedzie on bardzo atrakcyjnymi pod względem turystycznym, a przede wszystkim przyrodniczym terenami pogranicza polsko-słowackiego. Prezentuje nie znane masowym turystom wschodnie rubieże Beskidu Niskiego, przepiękny, największy w polskich Karpatach (trzeci co do wielkości w całym łuku Karpat) rezerwat "Źródliska Jasiołki". Gmina Komańcza wydała broszurę - informator "Rozwój Współpracy Przygranicznej poprzez Transgraniczną Trasę Rowerową Moszczaniec-Kalinov Trasa rowerowa Moszczaniec-Kalinov". Jest to krótka prezentacja walorów turystycznych trasy, miejscowości Moszczaniec i Kalnov oraz imprez, które towarzyszyły otwarciu trasy.
Całość jest bogato ilustrowana zdjęciami Pawła Królikowskiego, część z nich jest naprawdę interesująca.
Warto dodać iż w ramach projektu powstał: plac zabaw dla dzieci, teren rekreacyjny, teren sportowy i trasa rowerowa o której rozmawiamy.

Spis treści
Moszczaniec
Źródliska Jasiołki
Jasiel
Granica
"Rezerwat "Źródliska Jasiołki"
Wydarzenia

Mapa i profil trasy
http://www.bikemap.net/route/1001505

Tytuł: "Trasa rowerowa Moszczaniec-Kalinov"
Opracowanie: Anna Wiszniewska
Wydanie: I
Stron: 11
ISBN: 978-83-60483-12-1
Wydawca: Gmina Komańcza
Komańcza 2010


"Granica
Informacje dla turystów przemierzających trasę Moszczaniec-Kalinov ze strony polskiej na Słowację: przechodząc dalej na stronę słowacką docieramy do Kalinova położonego w Beskidzie Niskim, Okrs Medzilaborce. Wieś Kalinov założona w 1604 roku w historycznym kraju Zamplin. Jego nazwa najprawdopodobniej pochodzi od łacińskiej nazwy kaliny, czyli Viburnum. Za czasów rzymskich zachował się w Kalinovie skarb składający się z 21 monet rzymskich cesarzy, można tam również zobaczyć wiele pomników z II wojny światowej oraz cerkiew z XVIII wieku. Okolice Kalinova to wspaniały teren na piesze i rowerowe wędrówki. Strudzeni turyści mogą odpocząć w gospodarstwach agroturystycznych i posilić się w miejscowym barze.
Informacja dla turystów, którzy przemierzają trasę Moszczaniec-Kalinov ze strony słowackiej; kierując się na stronę polską znajdziemy się w rezerwacie "Źródliska Jasiołki", gdzie można podziwiać niespotykaną gdzie indziej przyrodę.
Przechodząc przez Jasiel warto zatrzymać się przy pomnikach upamiętniających wydarzenia z II wojny światowej. Na polu biwakowym można odpocząć, rozpalić ognisko, zjeść pieczoną kiełbasę. Zmierzając dalej w kierunku północnym dotrzemy do Moszczańca, gdzie przygotowano teren rekreacyjno-sportowy. Można tam odpocząć w cieniu altany osłoniętej drzewami, dzieci mają możliwość zabawy na pobliskim placu zabaw, a bardziej aktywni mogą pograć w piłkę.
W miejscowym sklepie znajdziemy podstawowe artykuły żywnościowe."

Dziś sięgnę po bardzo nietypową publikację, nie pamiętam w jaki sposób trafiła w moje ręce. "Hodowla zachowawcza koni huculskich" to materiały przygotowane na sympozjum, które odbyło się 28.08.2005 r. w Rudawce Rymanowskiej. Broszura bardzo ciekawa, albowiem zawarte w niej artykuły są bardzo różnorodne, zawierają materiały źródłowe np. przedruk "Memoryiału w sprawie koni huculskich, wniesiony na II, walnem zgromadzeniu członków Oddziału Towarzystwa Tatrzańskiego pod nazwą Czarnohorskiego w Kołomyi dnia 29. grudnia 1878 przez Jana Gregorowicza". Większość tekstów jest napisanych przez Iwonę Tomczyk-Wronę z Działu Ochrony Zasobów Genetycznych Zwierząt Gospodarskich, Instytutu Zoologii w Krakowie i dotyczy aspektów hodowlanych koni huculskich. Muszę przyznać iż program ochrony koni huculskich powiódł się, te nieprzeciętne zwierzaki są coraz popularniejsze, można je spotkać w wielu stadninach na terenie Bieszczadów i Beskidu Niskiego.
Broszura została sfinansowana ze środków Fundacji Karpackiej.

Spis treści
Konie huculskie - historia powstania rasy I. Tomczyk-Wrona
Memoryał J. Gregorowicz - przedruk
Karpackie konie N. Moisieienko - przedruk
Tworzenie linii genealogicznych w hodowli koni huculskich I. Tomczyk-Wrona
Ochrona zasobów genetycznych zwierząt gospodarskich I. Tomczyk-Wrona
Charakterystyka koni rasy huculskiej I. Tomczyk-Wrona
Ochrona lokalnych ras koni I. Tomczyk-Wrona
Hodowla koni huculskich systemem tabunowym J. Gancarz
Wpływ wieku rodziców na rozwój somatyczny potomstwa u koni rasy huculskiej I. Tomczyk-Wrona

Tytuł: "Hodowla zachowawcza koni huculskich"
Opracowanie: Iwona Tomczyk-Wrona
Wydanie: I
Stron: 32
ISBN: brak
Wydawca: Fundacja Karpacka
Rudwka Rymanowska 2005

Konie huculskie - historia powstania rasy I. Tomczyk-Wrona

" Pierwsza pisemna wzmianka o koniach huculskich pochodzi z 1603 r. zamieszczona przez K. Drohostajskiego w "Hippice", gdzie autor opisuje je jako "...doskonałe konie górskie, wspaniale sprawdzające się w najtrudniejszych warunkach...".
Konie te wytworzone zostały na terenie Bukowiny oraz Karpat Wschodnich tzw. Karpat Lesistych, w górnym biegu Czeremoszu, Prutu, Putilli, Suszawy i Tissy. Nazwę swą wywodzą od górali ruskich - Hucułów, ludności o specyficznej kulturze dla których konie odgrywały zasadniczą rolę w życiu codziennym.
Najprawdopodobniej, gdyż do dnia dzisiejszego dokładnie nie wiadomo jakie jest pochodzenie rasy koni huculskich, są one potomkami różnych typów koni: tatarskich, orientalnych, arabskich, tureckich, koni Przewalskiego, a także koni z krwią nordycką. Natomiast pewnym jest to, że rasa ta kształtował się głównie pod wpływem środowiska: ostrego klimatu górskiego, niedoborów paszy i bardzo prymitywnych warunków bytowania.
Do połowy XIX wieku konie huculskie znane były tylko na terenie Huculszczyzny. Poniżej zamieszczony jest oryginalny tekst "Memoryału" Jana Gregorowicza z 29 grudnia 1878 r. dotyczący zagadnień związanych z tworzeniem rasy koni huculskich [...]"