Forum Bieszczady - BieszczadzkieForum.pl

Na koniec imprezy otrzymaliśmy w prezencie dwie mapy. O pierwszej z nich pisałam na poprzedniej stronie, pora sięgnąć po drugą. Bardzo podoba mi się, rzadko można spotkać wśród materiałów promocyjnych wydawanych przez samorządy tak interesujące i przydatne turystom wydawnictwo. "Gmina Dydnia mapa turystyczna" skala 1:25 000 została wydana przez Compass. Przedstawia obszar gminy Dydnia i jej najbliższe okolice. Gmina przede wszystkim położona jest na terenie Pogórza Dynowskiego, tylko jej niewielka część znajduje się na Pogórzu Przemyskim (sołectwa: Jabłonica Ruska, Ulucz i nieistniejąca wieś Hroszówka. Te okolice z wyjątkiem Ulucza są nieodkryte turystycznie więc moim zdaniem mapa ta niewątpliwie je popularyzuje. Oczywiście jest to wydawnictwo bezpłatne, można je otrzymać w UG w Dydni. Podobnie jak wcześniej przedstawiana mapa ta także jest "czytelna", dobry podkład, uwzględniono na niej prawie wszystkie informacje potrzebne turystom. Została wydana w 2008 r. więc nie ma na niej naniesionych ścieżek wokół Obarzyma. Jest zaznaczony szlak kajakowy "Błękitny San" i szlak ikon doliny Sanu. Mnie zastanawia jedno. Dlaczego nie uwzględniono na niej II Szlaku Architektury Drewnianej i szlaku rowerowego Dolina Sanu? Bardzo interesująca jest część opisowa mapy. Podano dane teleadresowe obiektów samorządowych oraz tych związanych z obsługą ruchu turystycznego, scharakteryzowano gminę oraz obszernie przedstawiono historię poszczególnych wsi. Mapa jest ładnie wydana, bogato ilustrowana, godna polecenia.

Tytuł: "Gmina Dydnia mapa turystyczna"
Skala: 1:25 000
Wydanie: I
ISBN: 978-83-7605-002-7
Wydawnictwo: Compass nr. kat.265
Kraków 2008

www.gminadydnia.pl

Chciałabym Wam przedstawić wieś Krzemienna. Tak o niej piszą Autorzy mapy.
"Krzemienna
Wieś położona na rozwidleniu dróg do Brzozowa, Dynowa i Końskiego. Dzięki przeprawie promowej można się dostać na prawobrzeżną, atrakcyjną turystycznie część Sanu: do Jabłonicy Ruskiej i dalej do Ulucza (najkrótsze połączenie). W połowie XV w. istniała tutaj osada. W roku 1455 w źródłach jest wymieniany "Syenko Tzihubka de Krzemyona". Zasiedlenie tej miejscowości rozpoczęto za sprawą kmieci z Dydni i Temeszowa. Wspomniany Syenko pochodził z Dydni. Krzemienna była lokowana na prawie niemieckim. Nazwa osady wskazuje na związek z bogactwem naturalnym tego terenu - krzemieniem. Pod koniec XVIII wieku wieś liczyła ok. 45 zagród, a w sto lat później ok. 70. Centrum miejscowości zajmuje XIX-wieczny dwór, własność Bobczyńskich i Dydyńskich. Przy dworze park i stawy oraz wysadzana ozdobnymi drzewami aleja. Nieco dalej stoi drewniana świątynia. Wybudowano ją w 1867 r. w miejsce wcześniejszej XVII-wiecznej, jako filialną (parafia Jabłonica Ruska) cerkiew grekokatolicką pw. Wprowadzenia Matki Bożej do Świątyni. W latach 1880-86 mieszkańcy wsi przeszli na obrządek łaciński, a cerkiew zamknięto. W 1936 r. wszyscy mieszkańcy byli już wyznania rzymskokatolickiego. W późniejszych czasach świątynię zamieniono na kościół rzymskokatolicki, m.in. w miejsce kopuły wybudowano wieżyczkę. Wewnątrz ołtarz główny barokowy z pocz. XVIII wieku, dwa ołtarze boczne, rokokowe z 2 poł. XVIII wieku. W jednym z nich obraz Pokłon Trzech Króli z 2 połowy XVII wieku. Epitafia inskrypcyjne, marmurowe Ignacego Dydyńskiego (zm. w 1869 r.) i Jana Bobczyńskiego (zm. 1872 r.).
We wsi znajduje się XIX-wieczna kapliczka, murowana, pobielona, czworoboczna o ścianach bocznych rozczłonkowanych pilastrami. Warto uwagę zwrócić na figurę przydrożną z rzeźbą św. Wincentego a Paulo z 2 poł. XIX w, fundacji Dydyńskich z herbem Gozdawa na kolumnie. Należy także wspomnieć, że Krzemienna jest znana z uwagi na dogodne warunki do wędkowania. Stawy rybne ciągną się w stronę Temeszowa."

Stawy są wspaniałe. Dobry dojazd możliwość rozbicia namiotu, zapalenia grila.
Wiem bo sam tam kilka lat wcześniej wędkowałem.
Szkoda tylko, że obsługa stawów jest najczęściej w stanie nieważkości.

W informacji turystycznej w Krośnie do tej pory można nabyć ciekawą książeczkę "Dwory i dworki z Krośnieńskiego" wydaną w 1995 r. Kosztuje dosłownie grosze, więc moim zdaniem mimo pewnych niedostatków wynikających z tego, że była poniekąd pionierską pracą, warto ją kupić. Jest to publikacja opowiadająca o dworach dawnego powiatu krośnieńskiego i o rodach, które kształtowały historię tej ziemi. Autor nie przedstawia losów poszczególnych obiektów, nie jest to katalog ale gawęda o architekturze, historii Ziemi Krośnieńskiej, o powojennych losach tych budowli. Nie ma charakteru monograficznego, temat potraktowany jest bardzo powierzchownie. Ciekawy jest rozdział poświęcony stanowi aktualnemu tych zabytków w latach 90. XX w. Dziś to swoiste świadectwo swoich czasów, samo w sobie ma wartość poznawczą jako "źródło".
Książeczka jest bogato ilustrowana, jest tu 59 zdjęć czarno-białych i kolorowych, w tym archiwalnych. Książeczka dość skromnie wydana, okładka miękka, klejona.

Spis treści
Od autora
I. O fortyfikacjach, dworach i założeniach dworsko-parkowo-folwarcznych
II. Pozostały tylko stare drzewa
III. Żołnierze, ziemianie, przemysłowcy
IV. Pozostały w krajobrazie...
Bibliografia
Przypisy
Spis ilustracji
Ilustracje

Tytuł: "Dwory i dworki z Krośnieńskiego"
Autor: Zdzisław Gil
Wydanie: I
Stron: 124
ISBN: 83-902190-9-3
Wydawnictwo: Stowarzyszenie Miłośników Ziemi Krośnieńskiej
Krosno 1995

Fragment rozdziału "Żołnierze, ziemianie, przemysłowcy"str. 32-33
"Gry rozpoczęła się okupacja hitlerowska na Polskę właściciele ziemscy oraz ich synowie, często będący oficerami rezerwy, stanęli w obronie ojczyzny.
Za scenariusz filmu sensacyjnego mogłyby posłużyć wojenne dzieje Ksawerego Dwernickiego, współwłaściciela Witryłowa nad Sanem, który już po wojnie w 1947 r. ożenił się z Olgą Ostaszewską, dziedziczką Ladzina koło Rymanowa. Jego bratanek Zbigniew Dwernicki napisał do mnie: " Stryj Ksawery odbył wszystkie wojny, jakie miały miejsce na naszych ziemiach w XX wieku." Wzięty do armii austriackiej, znalazł się w niewoli na terenie Włoch. Później wstąpił we Francji do armii generała Józefa Hallera, w której w 1919 r. walczył z Ukraińcami na wschodnich kresach Rzeczpospolitej. Brał udział w słynnej wyprawie kijowskiej w 1920 r. W 1939, już jako kapitan rezerwy brał udział w wojnie z Niemcami. W czasie okupacji działał w Armii Krajowej. Po wojnie gospodarzył w majątku w Ladzinie. Oficerem rezerwy był również Bogdan Lesikowski właściciel Łęk Strzyżowskich. Również i on walczył z Niemcami w 1939 roku, później był osadzony w oflagu. Opowiadała mi Stanisława Narbuttowicz z Bieleckich, właścicielka z majątku ziemskiego w Przybówce gm. Wojaszówka, że galowy mundur Bogdana Lesikowskiego, z zawodu lekarza weterynarii, ukryty był przez całą okupację w specjalnej skrytce obok komina na strychu jej dworu. Pierwszy mąż Stanisławy Narbuttowicz, Marian Nadachowski - właściciel dużego majątku ziemskiego w Baranowie nad Złotą Lipą na Wschodzie, oficer rezerwy Wojska Polskiego, został zamordowany 17 września 1939 roku przez enkawudzistów na terenie swej posiadłości. Drugim jej mężem był rotmistrz kawalerii Andrzej Narbuttowicz (1906-1992). W czasie okupacji był żołnierzem Armii Krajowej, za co został aresztowany i więziony, po II wojnie w Bytomiu. W archiwum domowym w Przybówce przechowywany jest odpis notatki naczelnika więzienia, porucznika Bebbota, dotyczącej Andrzeja Narbuttowicza. M.in. jest tam napisane: "... Do Polski Ludowej jest wrogo ustosunkowany, co zostało stwierdzone na podstawie obserwacji i rozmów indywidualnych z nim przeprowadzonych...Planował ucieczkę z więzienia przez przkopanie przekopu, za co został zdjęty z pracy i odizolowany, jest nieposłuszny i mało zdyscyplinowany, gdyż są adnotacje, że był 6-krotnie karany...". W latach 1960-1980 Andrzej Narbuttowicz, posiadający również ukończone studia budowlane pracował jako inspektor nadzoru, m.in. przy remoncie kamienicy Barianów Rokickich i Baszty Katowskiej w Bieczu. W wielu majątkach ziemskich ukrywali się w czasie okupacji żołnierze Armii Krajowej. W murowanym spichlerzu, usytuowanym w sąsiedztwie dworu Marii Konopnickiej w Żarnowcu znajdowała się siedziba Inspektoratu Związku Walki Zbrojnej - Armii Krajowej. Czynnymi żołnierzami konspiracji byli ówcześni właściciele Żarnowca - córka poetki Zofia i jej mąż Stanisław Adam Mickiewicz. W 1942 r. Adam Mickiewicz został aresztowany i zamordowany przez gestapo."

Będąc służbowo w Przemyślu zawsze korzystam z usług przewodnika pochodzącego z tego miasta. Chcę aby goście poczuli smak tego jakże pięknego miasta, aby mogli zagłębić się w jego koloryt, poznać je z innej niż ta oficjalna strony. Przeważnie mi się to udaje, kilkoro Kolegów przewodników znakomicie zna Przemyśl, opowiada o każdym zakątku, jego dziejach dawnych i współczesnych. Zastanawiałam się skąd pochodzi ich wiedza. Chyba znalazłam odpowiedź na to pytanie w kasie arboretum w Bolestraszycach. Tam za 25 zł zakupiłam sobie nieznaną szerszemu gronu czytelników książkę "Wędrówki po ulicach i placach Przemyśla (patroni ulic od XIX do XXI wieku) z planem miasta". Nie ma o niej wzmianki w internecie, nie wiem więc jak została odebrana przez miłośników regionu, nie mam dostatecznej wiedzy aby ją "merytorycznie" ocenić. Mogę mówić tylko o swoich odczuciach, wrażeniach. Te są jednoznacznie pozytywne. Ten specyficzny przewodnik opowiadający o dziejach poszczególnych placów, ulic, mostów itd. bardzo przypadł mi do gustu, dzięki niemu innymi oczyma spojrzałam na miasto, które znam od małego dziecka (moja pierwsza wyprawa górska , oczywiście byłam niesiona na barana przez Brata, odbyła się w czasie rajdu na Winną Górę). Autor jest miłośnikiem Przemyśla i historii, jego pasja udziela się czytelnikowi więc wędrówka z tą książką w ręku po Przemyślu musi być czymś wspaniałym. Przewodnik nabyłam kilka dni temu więc na razie łażę sobie w wyobraźni szukając interesujących, opisanych przez Autora miejsc na dołączonym do książki planie. Autor przedstawia nam cały Przemyśl, ulica po ulicy, oprowadza nie tylko po reprezentacyjnej części miasta ale także po zaułkach, po miejscach być może niezbyt pięknych, bezpiecznych ale na pewno interesujących.
Moim zdaniem "Wędrówki po ulicach i placach Przemyśla (patroni ulic od XIX do XXI wieku) z planem miasta" to książka wyjątkowa, lektura obowiązkowa dla wszystkich miłośników Przemyśla i przewodników.
Spis treści
Wstęp
1. Najważniejsze informacje dla turysty
2. Dzieje miasta - zarys
3. Wybrane tematy z życia miasta
a) Apteki i drogerie
b) Cerkwie prawosławne i kościoły obrz. bizantyjsko - ukraińskie
c) Drukarnie, księgarnie, prasa
d) Elektrownie (Miejski Zakład Elektryczny)
e) Fajkarze
f) Garnizon wojskowy do 1939 i po 1945 roku
g) Kościoły katolickie obrz. łacińskiego
h) Mosty
i) Nieakceptowane pomniki
j) Stacja kolejowa Przemyśl - Zasanie
k) Synagogi
l) Twierdza Przemyśl
4. Katalog alfabetyczny
a) zasady korzystania z haseł
4 - 1 Place, ich znaczenie i rozwój
a) Stan ilościowy placów
b) Opisy placów
4 -2 Ulice w układzie alfabetycznym
4 - 3 Wybrzeża
4 - 4 Mosty
5. Nazwy ulic w Przemyślu w okresie 1939-1940
6. Publikacje i prace


Tytuł: "Wędrówki po ulicach i placach Przemyśla (patroni ulic od XIX do XXI wieku) z planem miasta"
Autor: Julian Wacław Kurek
Wydanie: I
Stron: 223
ISBN: 83-89092-91-3
Wydawnictwo: Julian Wacław Kurek
Przemyśl 2006

"3DE Plater Emilii, (1806-1831), Szajbówka, boczna ul. Rogozińskiego przechodząca przez przejazd PKP.
Uczestniczka działań powstańczych na Żmudzi. Z braćmi i stryjami brała udział w walkach partyzanckich. Zginęła w 1831 roku
Przy skrzyżowaniu ulicy z Buszkowicką zbudowano fort pierścienia wewnętrznego w celu obrony bramy fortecznej, również toru kolejowego. W pobliżu za torami kolejowymi miał też siedzibę hycel miejski. Eichnerowa po śmierci męża prowadziła tu zakład wyłapywania bezpańskich psów. Ulica obdarzona była dwoma barakami deleżowanych (wykwaterowanych) z miasta. Podczas istnienia garnizonu, poniżej istnienia Twierdzy, okoliczny system służył jako pole ćwiczeń oddziałów wojska.
Na stoku Winnej Góry od strony ul. Emilii Plater, Austriacy wykonywali egzekucję skazanych na karę śmierci zxa zdradę stanu żołnierzy i osób cywilnych. U podnóża stoku do lat 90. XX w. widoczne były zarysy mogił. Zabudowa dzielnicy usytuowana jest u podnóża wzgórza o niemal pionowych ścianie wysokości około 30 m z przełomem dla wód potoku wpadającego do Sanu i dzielącego go na dwie części.
W 1941 roku na wiosnę Niemcy przygotowali teren Winnej Góry na doskonały punkt obserwacyjny i strzelecki w mającym wkrótce nastąpić ataku na znajdującą się pod okupacją sowiecką część Przemyśla. Wojna między "przyjaciółmi" zaczęła się 22. czerwca 1941 r.
Po 1944 roku łąki od budki kolejowej po baraki przeznaczono na działki pracownicze. Na części z nich w latach sześćdziesiątych zlokalizowano obiekty Przemyskiego Przedsiębiorstwa Budowlanego, które uległo likwidacji w 1995 roku.
Po likwidacji baraków wzniesiono ciepłownię "Zasanie", która ogrzewała Spółdzielcze Osiedla Mieszkaniowe.
Buszkowicka 1895-1932
Plater E. 1932-1939, od 1944
Ziegelstrasse 1939-1944

W 2010 r. Urząd Miejski w Przemyślu kolejny przewodnik, tym razem promujący trasy rowerowe wytyczone wokół Przemyśla. Muszę przyznać iż jest to naprawdę bardzo ciekawa i stojąca na wysokim poziomie zarówno merytorycznym jak i wydawniczym książeczka, połączenie przewodnika z atlasem. Autorzy przedstawiają 21 tras o różnym stopniu trudności, długości, także te przeznaczone pod rower górski. W przewodniku podane są: długość, stopień trudności, ogólne informacje dotyczące danej wycieczki, krótka charakterystyka mijanych atrakcji turystycznych, w tym miejscowości, do każdego opisu dołączona jest mapa ilustrująca przebieg szlaku rowerowego w terenie. Książeczka jest uzupełniona o krótki opis wybranych fortów przemyskich. Przewodnik jest bardzo bogato ilustrowany. Ma format kieszonkowy, kołonotatnik, dobry nabłyszczony papier, foliowana okładka, taki kształt umożliwia bezproblemowe korzystanie z przewodnika w terenie. Wydanie "Przewodnik Rowerem po Ziemi Przemyskiej" jest dofinansowywane przez Urząd Miejski w Przemyślu, książkę można nabyć w wielu punktach m.in. w informacjach turystycznych, kasach muzealnych, księgarniach za niewielkie pieniądze, kosztuje od 10 do 18 zł.

Spis treści

Wstęp i przydatne informacje
Dzieje Przemyśla i ziemi przemyskiej
Warto zobaczyć w Przemyślu

Wycieczka nr 1 Przemyśl-Krówniki-Jaksmanice-Rożubowice-Stanisławczyk-
Malhowice-Hermanowice-Przemysl

Wycieczka nr 2 Przemyśl-Hermanowice-Sierakośce-Nowe Sady-Nowosiółki Dydyńskie- Sólca-Fredropol-Grochowce-Pikulice-Przemyśl

Wycieczka nr 3 Przemyśl-Pikulice-Grochowce-Darowice-Kłokwice-Aksamice-Koniusza-Brylice-Wapielnica-Kruhel Wieki-Przemyśl

Wycieczka nr 4 Przemyśl-Hermanowice-Młodowce-Kłokowice-Aksmaice-Koniusza-Brylice-Wapielnica-Kruhel Wielki-Przemyśl

Wycieczka nr 5 Przemyśl-Krówniki-Jaksmanice-fort XV Borek-rezerwat przyrody "Szachownica"-Hurko-Hureczko-Przemyśl

Wycieczka nr 6 Przemyśl-Krówniki-Siedliska-Jaksmanice-Łuczyce-Nehrybka-Przemyśl

Wycieczka nr 7 Przemyśl-Ujkowice-Batycze-Hnatkowice-farma wiatrakowa-Orzechowce-Ujkowice-Przmyśl

Wycieczka nr 8 Przemyśl-Buszkowice-Żurawica-Żurawica Rozrządowa-Małkowice-Niziny-Sośnica-Walawa-Wyszatyce-Bolestrazyce-Przemyśl

Wycieczka nr 9 Przemyśl-Wyszatyce-Torki-Leszno-Nakło-Starzawa-Nakło-Chałupki Dusowskie-Niziny-Walawa-Żurawica-Przemyśl

Wycieczka nr 10 Przemyśl- Wapowce-Dolina Hołubli-Góra Bukowy Garb-Góra Karczmarkowa-Przemyśl

Wycieczka nr 11 Przemyśl-Kuńkowce-Łętownia-Bełwin-Średnia-Helusz-Wola Węgierska-Bełwin-Łętownia-Przemyśl

Wycieczka nr 12 Przemyśl-Wapowce-Korytniki-Krasice-Olszany-Rokszyce-Zalesie-Prałkowce-Przemyśl

Wycieczka nr 13 Przemyśl-Kuńkowce-Łętownia-Bełwin-Wola Mackowska-Wola Rokietnicka- Tuligłowy-Rokietnica-Maćkowice-Ujkowice-Przemyśl

Wycieczka nr 14 Przemyśl-Buszkowice-ujście Wiaru do Sanu-Buszkowiczki-Bolestraszyce-Żurawica-Buszkowice-Przemyśl osiedle Monte Cassino-Przemyśl

Wycieczka nr 15 Przemyśl-Kuńkowce-fort VII 1/2 Tarnawce-żwirownia-Ostrów-Przemyśl

Wycieczka nr 16 Przemyśl-Dybawka Dolna-Tarnawce-Krsiczyn-Korytniki-Wapowce-Przemyśl

Wycieczka nr 17 Przemyśl-Wapowce-Reczpol-Krasice-Krasiczyn-Przemyśl

Wycieczka nr 18 Przemyśl-wzdłuż pierścienia wewnętrznego Twierdzy Przemyśl

Wycieczka nr 19 Przemyśl-Krzywcza-Babice-Nienadowa-Dubiecko-rezerwat "Broduszurki"-Iskań-Bachów-Chyrzyna-Chołowice-Mielnów-Krasiczyn-Przemyśl

Wycieczka nr 20 Wzdłuż pierścienia zewnętrznego Twierdzy Przemyśl - trasa północna

Wycieczka nr 21 Wzdłuż pierścienia zewnętrznego Twierdzy Przemyśl - trasa południowa

Opis krajoznawczy wybranych fortów Twierdzy Przemyśl

Tytuł: "Przewodnik Rowerem po Ziemi Przemyskiej"
Autor: Jan Paradysz, Dariusz Hop
Opracowanie kartograficzne map: Jacek Majerczak, Sebastian Borkowski
Wydanie: I
Stron: 160
ISBN: 978-83-931906-1-6
Wydawca: Urząd Miejski w Przemyślu
Przemyśl 2010

"Wycieczka nr 21
Wzdłuż pierścienia zewnętrznego Twierdzy Przemyśl - trasa południowa
Długość trasy 48,8 km
Ocena trudności: trudna
Warto zobaczyć: obiekty militarne pierścienia zewnętrznego Twierdzy Przemyśl.
Ogólna charakterystyka wycieczki:
Jest to wycieczka polecana przede wszystkim miłośnikom architektury militarnej. Prowadzi południowym fragmentem pierścienia zewnętrznego Twierdzy Przemyśl. W przeważającej części trasa przebiega po płaskim, jednak miejscami czekają także strome podjazdy. W większości trasa prowadzi gruntowymi drogami fortecznymi, a miejscami także drogami asfaltowymi o małym natężeniu ruchu samochodowego.

Opis trasy
0,0 km - Startujemy z parkingu przy sztucznym lodowisku na ulicy Sanockiej obok fortecznej Bramy Sanockiej Dolnej. Po wyjeździe z parkingu skręcamy w prawo i jedziemy przez Prałkowce, za którymi wjeżdżamy do Parku Krajobrazowego Pogórza Przemyskiego. W Dybawce Dolnej (5,2 km) rozpoczyna się pierwszy wyraźny podjazd na trasie. Na kulminacji wzniesienia (6,6 km) skręcamy z asfaltu w lewo na kamienną drogę. W tym miejscu rozpoczyna się czarny szlak forteczny. Droga, w którą skręcaliśmy, łagodnie się wznosi. Podjazd kończy się skrzyżowaniem dróg żwirowych (7,6 km). Droga w prawo prowadzi w kierunku Zalesia i Olszan. My skręcamy w lewo i po 300 m jeszcze raz w lewo, jadąc lekko pod górę wzdłuż ogrodzenia w stronę lasu. Po dotarciu do lasu (6,0 km) skręcamy w prawo i jedziemy za znakami szlaku drogą terenową, po opadach deszczu często błotnistą. [...]"

"Klasztory i zgromadzenia zakonne w Archidiecezji Przemyskiej" to specyficzny przewodnik napisany przez naukowców z dużym dorobkiem. Autorzy oprowadzają nas po regionie zapoznając historią poszczególnych zgromadzeń, z architekturą budynków kościelnych i klasztornych, opowiadają o dziełach sztuki, zapoznają z remontami i zagadnieniami konserwatorskimi prowadzącymi w omawianych obiektach.
Dużo miejsca poświęcają też działalności zgromadzeń, które siedzibę mają na naszym terenie. Książka składa się z dwóch części: dość obszernego wprowadzenia i prezentacji poszczególnych klasztorów i zgromadzeń. O niektórych zakonach piszą kilka zdań, a niektóre przedstawiają w bardzo obszerny sposób. Książka jest bardzo interesująca, napisana ze swadą. Prawdę powiedziawszy nie potrafię stwierdzić czy jest to praca naukowa, czy też nie. Jej recenzentami byli prof. Andrzej Kadłuczka i prof. Ernest Niemczyk. Ja ją odebrałam jako raczej popularną niż popularno-naukową, moim zdaniem jest przeznaczona dla bardzo szerokiego grona odbiorców. Bardzo łatwa w odbiorze, napisana bardzo przystępnym językiem, zrozumiałym dla laików. Oczywiście, jest osadzona w materiale źródłowym i to różnorodnym, napisana przez specjalistów: konserwatora zabytków i architekta, dziś obaj posiadają tytuł profesorski. Książka została wydana dzięki dofinansowaniu Wydziału Kultury, Sportu i Turystyki Urzędu Miejskiego w Przemyślu w niewielkim nakładzie 600 sztuk. Miękka okładka, klejona, wyraźny druk, liczne czarno-białe fotografie, mapki poglądowe, rzuty, ryciny.


Spis treści
Słowo wstępne
Wprowadzenie
Albertyni i Albertynki Szare
Benedytynki
Bernardyni
Bonifratrzy
Boromeuszki
Bożogrobcy
Córki św.Franciszka
Dominikanie
Dominikanki
Duchaczki
Felicjanki
Felinki (Marianki)
Franciszkanie
Honoratki
Jezuici
Józefitki
Kapucyni
Karmelici Bosi
Karmelitanki
Karmelitanki Dzieciątka Jezus
Klawerianki
Michalici
Michalitanki
Nazaretanki
Niepokalanki
Oblaci
Opatrznościanki
Pallotyni
Pasterki
Paulini
Prezentki
Reformaci
Rycerki
Salezjanie
Serafitki
Sercanki
Siostry Serca Maryi
Sługi Jezusa
Służebniczki Dębickie
Służebniczki Starowiejskie
Szarytki
Wspomożycielki
(Spis treści skrócony o informacje zawarte w nawiasach)


Tytuł: "Klasztory i zgromadzenia zakonne w Archidiecezji Przemyskiej"
Autor: Marek Gosztyła, Michał Proksa
Wydanie: I
Stron: 189
ISBN: 83-88172-04-2
Wydawca: Archiwum Państwowe w Przemyślu i in.
Przemyśl 2000

"Wprowadzenie
Skomplikowane były dzieje zakonów i klasztorów w diecezji przemyskiej obrządku łacińskiego, tak jak skomplikowane i tragiczne były dzieje ziem ruskich Korony w okresie staropolskim. Rola i znaczenie zgromadzeń zakonnych w kilkusetletniej historii były ważne w różnych aspektach, a ich społeczno-religijna funkcja jest trudna do przecenienia. W ciągu wieków następował wzrost znaczenia i liczba klasztorów. Najobfitszy był wiek XVII; powstały wtedy 23 konwenty męskie i 4 żeńskie, zaś najuboższy w funkcje był wiek XVI, w którym powstał jedynie konwent jezuitów w Jarosławiu (1568-1574) pod wezwaniem św. Jana fundowany przez Zofię z Odrowążów za Janem Tarnowskim, później Janem Kostką i klasztor dominikanek w Przemyślu. Wyraźne osłabienie ruchu fundacyjnego w XVI wieku ma chyba związek z nutami reformacyjnymi. Historycy dość zgodnie przyjmują za Jerzym Kłoczkowskim, że w okresie staropolskim na ternie diecezji przemyskiej można wyodrębnić trzy okresy formowania się domów zakonnych. Pierwszy obejmujący koniec XIV i pierwsze dziesięciolecia XV wieku, w którym powstało 15 klasztorów (bożogrobcy, dominikanie i franciszkanie konwentualni), drugi przedzielony wyraźnym okresem regresu datowany na lata 1570-1630, wreszcie trzeci obejmujący głownie 2 połowę XVII wieku, kiedy to powstało kilkanaście nowych, niewielkich założeń. [...]