Styl wieżowy i bezwieżowy łemkowskich cerkwi typu płn-wsch

Ludzie, miejscowości, zabytki, architektura sakralna - dyskusje oraz zdjęcia

Re: Styl wieżowy i bezwieżowy łemkowskich cerkwi typu płn-ws

Postprzez Piotr_S » 9 lip 2015, o 14:45

tadeks napisał(a):skopiuję fragment opisu cerkwi w Szczawnem
Nad nawą wieżyczka kopulasta, nad prezbiterium baniasta z pozornymi latarniami - obie ośmioboczne, nad babińcem czworoboczna
Ja nad nawą nie widzę wieżyczki kopulastej. Nad sanktuarium i nawą widzę duże banie, może ta nad nawą jest trochę
większa.

I to jest poprawnie :) Być może nie zwróciłeś uwagi, ale jest niska wieżyczka nad nawą i taka sama nad prezbiterium a dopiero na nich osadzona jest bania. Niskie, ośmioboczne, ale są. Podobnie masz w Radoszycach - banie osadzone są na wieżyczkach. Natomiast w Turzańsku czy Rzepedzi już tego nie zobaczysz, bo tam banie osadzone są praktycznie bezpośrednio na dachu. Przypatrz się na zdjęciach, to na pewno tę różnicę zobaczysz.
Avatar użytkownika
Piotr_S
Administrator
 
Posty: 1364
Dołączył(a): 2 mar 2009, o 18:33

Re: Styl wieżowy i bezwieżowy łemkowskich cerkwi typu płn-ws

Postprzez tadeks » 9 lip 2015, o 16:39

Piotr_S napisał(a):Być może nie zwróciłeś uwagi, ale jest niska wieżyczka nad nawą i taka sama nad prezbiterium
Zauważyłem je. Tylko mi chodziło bardziej o ich opis: jedna kopulasta, a druga baniasta. Jakie są? Ja różnic nie widzę - poza minimalną różnicą wielkości bani.
Czy to są wieżyczki, to inny temat. Pozastawiam do rostrzygnięcia Piotrowi_S : porównaj górę cerkwi w Szczawnem i w Radoszycach, dla przejrzystości tylko zdjęcia w Twoichbieszczadach. To co wychodzi bezpośrednio z dachu. Dla mnie są bardzo podobne: w Szczawnem wieża nad babińcem i (niech będzie) wieżyczki nad nawą i sanktuarium. Podobnie to wygląda w Radoszycach.
Teraz porównaj ich opisy w tychże Twoichbieszczadach.
O Szczawnem pisze o trzech wieżyczkach:
Nad nawą wieżyczka kopulasta, nad prezbiterium baniasta z pozornymi latarniami - obie ośmioboczne, nad babińcem czworoboczna, nakryta dachem namiotowym, natomiast zakrystia kryta dachem trójspadowym.
O Radoszycach zaś pisze tylko o jednej wieży:
(O budowie cerkwi)Jest trójdzielna ..., składa sie z prezbiterium i wydłużonego pomieszczenia, które wewnątrz podzielone jest na nawę i babiniec a w związku z tym z zewnątrz sprawia wrażenie tylko dwudzielnej. W Radoszycach dodatkowo wyodrębniony wewnętrznie jest niewielki przedsionek. Nad przedsionkiem znajduje się mała wieża o konstrukcji słupowej.
Brak konsekwencji. Autorzy opisów widzą W Szczawnem na identycznej jak w Radoszycach cerkwi, na tej części, o której dyskutujemy, trzy wieżyczki, a w Radoszycach tylko jedną wieżę. Jeżeli są, to, według mnie, na obu cerkwiach po trzy, albo po jednej wieży/wieżyczce. Ja mógłbym zgodzić się: wieża nad babińcem, wieżyczki nad sanktuarium i nawą.
Nie byłem w cerkwi w Radoszycach, ale
czy prawidłowo jest w opisie, że Nad przedsionkiem znajduje się mała wieża o konstrukcji słupowej.?
Czy nie powinno być, że nad babińcem? To tak na moje amatorsko-turystyczne spojrzenie, bo nie jestem fachowcem w temacie.
tadeks
Niedzielny turysta bieszczadzki
 
Posty: 74
Dołączył(a): 19 sty 2015, o 17:18
Lokalizacja: Słupsk

Re: Styl wieżowy i bezwieżowy łemkowskich cerkwi typu płn-ws

Postprzez Piotr_S » 10 lip 2015, o 10:29

tadeks napisał(a):Jeżeli są, to, według mnie, na obu cerkwiach po trzy, albo po jednej wieży/wieżyczce. Ja mógłbym zgodzić się: wieża nad babińcem, wieżyczki nad sanktuarium i nawą.
Nie byłem w cerkwi w Radoszycach, ale
czy prawidłowo jest w opisie, że Nad przedsionkiem znajduje się mała wieża o konstrukcji słupowej.?
Czy nie powinno być, że nad babińcem? To tak na moje amatorsko-turystyczne spojrzenie, bo nie jestem fachowcem w temacie.

Tak, to jest nieprecyzyjne. Powinno być trzy wieżyczki w obu przypadkach.
Przedsionek a babiniec (prytwor) to w zasadzie jedno. Z tym, że na ogół jednak babiniec jest przedzielany i powstaje mniejsza część, służąca jako przedsionek i tak nazywana. I wówczas jeśli przyjmiemy, że przedsionek jest częścią babińca, to będzie tak jak piszesz. Jak przyjmiemy, że jest on osobnym pomieszczeniem wydzielonym z babińca, to pewnie trzeba by wówczas napisać, że wieża jest nad przedsionkiem i babińcem.
Avatar użytkownika
Piotr_S
Administrator
 
Posty: 1364
Dołączył(a): 2 mar 2009, o 18:33

Re: Styl wieżowy i bezwieżowy łemkowskich cerkwi typu płn-ws

Postprzez tadeks » 31 sie 2015, o 11:26

O różnicach w bryle cerkwi łemkowskich i bojkowskich trochę podyskutowaliśmy. Różnice te są zauważalne nawet dla laika widzącego te cerkwie pierwszy raz.
Z ikonostasem nie jest tak przejrzyście.
LoneCavalier napisał(a):1. Czy są jakieś zasadnicze lub dość istotne różnice w ikonostasie cerkwi bojkowskich a łemkowskich .

Podzielę się tym, co wiem. Fachowcem w temacie jednak nie jestem.
Zasadniczy układ jest podobny. Różnice jednak mogą bywać. Przedstawię takie, o których wiem.
1. I tak ikonostasie na wschód od Łemkowszczyzny można niekiedy zobaczyć dodatkowy, piąty, rząd ikon. Jest to rząd ikon Niedziel Pięćdziesiątnicy umieszczany między ikonami namiestnymi, a prazdnikami. Nie jest to jednak wyróżnik ikonostasów bojkowskich. U nas rząd ten zobaczyć można m.in. w cerkwiach w Kowalówce, w Chotyńcu, czy w katedrze w Przemyślu.
2. Według mnie, ale tego nigdzie nie wyczytałem, w cerkwiach bojkowskich jest więcej niż w łemkowskich mandylionów.
3. Na łemkowszcyźnie rząd prazdników, to zawsze 12 ikon. Na wschód od tego obszaru można spotkać w tym rzędzie 14 ikon (chyba Kowalówka), a nawet 16 - na pewno Przemyśl. Być może też w innych.
3. To różnica, co do której mam wątpliwości. Pantokrator. Otóż ta ikona Chrystusa przeważnie na tronie, królującego, wszechmocnego władcy wszechświata, zawsze umieszczana jest centralnie nad ostatnią wieczerzą. W rzędzie ikon namiestnych zaś, na prawo od carskich wrót umieszczana jest ikona Chrystusa nauczającego. I tak jest prawidłowo- według mnie.
Jednak w twoichbieszczadach przy opisie ikonostasów bieszczadzkich i tych z Pogórza wyczytać można, kopiuję
Pierwszy rząd to ikony namiestne: po lewej Bogurodzica z dzieciątkiem, po prawej - Chrystus Pantokrator.
Chrystus Pantokrator wśród ikon namiestnych? To budzi moje wątpliwości. Pantokrator i Chrystus nauczający, to podobne postacie umieszczone na ikonach, często Pantokrator jest przedstawiony, jak Chrystus nauczający z otwartą księgą. Ale umieszczenie tej ikony w dolnym rzędzie?
Nie podejmuję się rozstrzygnięcia, czy jest to prawidłowość w cerkwiach bojkowskich. Może ktoś, komu temat jest znany coś napisze.
tadeks
Niedzielny turysta bieszczadzki
 
Posty: 74
Dołączył(a): 19 sty 2015, o 17:18
Lokalizacja: Słupsk

Poprzednia strona

Powrót do Historia Bieszczadów

Kto przegląda forum

Użytkownicy przeglądający ten dział: Brak zarejestrowanych użytkowników i 0 gości


Loading

O F I C J A L N E    F O R U M    D Y S K U S Y J N E    S E R W I S Ó W:
               

Forum bieszczadzkieforum.pl używa plików typu cookies do poprawnego działania strony, w celach statystycznych, reklamowych, w celu dostosowania naszego serwisu do indywidualnych potrzeb użytkowników oraz by umożliwić logowanie zarejestrowanym użytkownikom. Korzystanie z forum bieszczadzkieforum.pl, bez zmian ustawień w używanej przez Państwa przeglądarce internetowej oznacza zgodę na wykorzystywanie technologii cookies i zapisywanie ich w pamięci Państwa urządzenia zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki.